Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçu
Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu nedir?
Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu (TCK 123), bir kişiyi rahatsız etmek amacıyla ısrarla telefon etmek, gürültü yapmak veya hukuka aykırı davranışlarda bulunmak suretiyle işlenen bir suçtur. Suçun oluşabilmesi için eylemlerin ısrarla tekrarlanması ve huzur bozma amacı taşıması gerekir. Cezası 3 aydan 1 yıla kadar hapis cezasıdır.
Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu, tek fıkra halinde düzenlenmiş olup, kişinin bir başka kişiye ısrarla telefon etmesi, gürültü yapması veya aynı amaçla hukuka aykırı başka bir davranışta bulunması şeklinde ortaya çıkmaktadır.
Bu suç, özellikle apartman hayatında sıkça karşılaşılan bir durumdur. Apartman sakinlerinin huzur ve sükununu bozacak şekilde gürültü yapılması, evcil hayvan seslerinin rahatsız edici boyuta ulaşması gibi eylemler bu kapsamda değerlendirilebilir. Örneğin, yüksek sesle müzik dinleyen bir kişi de huzur ve sükun bozma suçu işleyebilir
Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçunun Unsurları
Türk Ceza Kanunu’nun 123. maddesine göre, kişilerin huzur ve sükununu bozma suçunun oluşabilmesi için aşağıdaki üç seçimlik hareketten birinin gerçekleştirilmesi gerekir:
- Israrla telefon edilmesi
- Israrla gürültü yapılması
- Israrla hukuka aykırı başka bir davranışta bulunulması
Bu suçun oluşabilmesi için iki temel şart bulunmaktadır:
- Failin mağdurun huzur ve sükununu bozma amacıyla hareket etmesi
- Eylemlerin ısrar boyutuna ulaşacak şekilde tekrarlanması
Eylemlerin kaç kez tekrar edilmesi gerektiğine dair kesin bir sayı bulunmamaktadır. Israr unsuru ve failin amacı, her somut olayın koşullarına göre değerlendirilmektedir.
Yargıtay Kararları Işığında Değerlendirme
Yargıtay uygulamasında da ısrar unsuru somut olaylara göre belirlenmektedir.
Örneğin; sanığın 4 kez aradığı ve 1 kez kısa mesaj gönderdiği bir olayda, mağdurun da sanığı araması ve mesaj atması nedeniyle eylemin ısrar boyutuna ulaşmadığı kabul edilmiştir (Yargıtay Ceza Genel Kurulu 2018/45 K.).
Buna karşılık başka bir kararda; sanığın farklı tarihlerde iki kez mağdureye telefon numarasının yazılı olduğu not vermesi, huzur ve sükununu bozma suçu kapsamında değerlendirilmiştir (Yargıtay 9. Ceza Dairesi 2021/12294 E., 2022/12079 K.).
Burada dikkat edilmesi gereken önemli bir husus şudur:
Telefon yoluyla gerçekleştirilen eylem, eğer hakaret, tehdit, cinsel taciz veya şantaj içeriyorsa, bu durumda farklı suçlardan yargılama yapılmaktadır.
Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçunun Cezası
Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 123. maddesinde düzenlenmiştir.
Bu suçun cezası:
→ 3 aydan 1 yıla kadar hapis cezasıdır.
Suçun nitelikli hali düzenlenmemiştir. Ayrıca artırıcı veya indirici özel bir neden de kanunda yer almamaktadır.
Telefon Edilmesi Suretiyle Huzur Bozma
Bu suçun işlenme şekillerinden biri telefonla rahatsız etmedir.
Ankesörlü, sabit, mobil veya iş yeri telefonlarıyla bu suç işlenebileceği gibi;
- Twitter (X)
gibi sosyal medya uygulamaları üzerinden yapılan aramalar da bu kapsamda değerlendirilmektedir.
Telefon etmek yalnızca konuşmak anlamına gelmez.
- Sürekli çaldırıp kapatmak
- Sessiz arama yapmak
- Müzik dinletmek
- Boş mesaj göndermek
- E-posta atmak
gibi eylemler de ısrarla yapılması halinde suç oluşturabilir.
Gürültü Yapılması Suretiyle Huzur Bozma
Gürültü yapmak da huzur ve sükununu bozma suçunun bir diğer işleniş şeklidir.
Ancak burada önemli olan nokta, gürültünün rahatsız etme amacıyla yapılmasıdır.
Örneğin:
- Evde yapılan tamirat
- Kalabalık misafir nedeniyle oluşan ses
bu suçu oluşturmaz. Çünkü bu durumlarda amaç, komşuların huzurunu bozmak değildir. Ancak şartlara göre farklı suçlar gündeme gelebilir.
Hukuka Aykırı Eylemlerle Huzur Bozma
Hukuka aykırı bir davranışın ısrarla sürdürülmesi ve huzur bozma amacı taşıması halinde de bu suç oluşur.
Örneğin:
- Sürekli seslenmek
- Bir şeyler fırlatmak
- Görüş alanını kapatmak
- Kapıyı ısrarla çalmak
gibi eylemler, huzur ve sükununu bozma amacıyla yapılıyorsa suç teşkil eder.
Şikayet Süresi, Zamanaşımı ve Uzlaştırma
Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu şikayete tabi suçlardandır.
- Şikayet süresi: Fail ve fiilin öğrenilmesinden itibaren 6 ay
- Dava zamanaşımı süresi: 8 yıl
Fail daha sonra öğrenilse bile, suçun soruşturulabilmesi için en geç 8 yıl içinde şikayet edilmesi gerekmektedir.
Bu suç aynı zamanda uzlaştırmaya tabi suçlar arasında yer almaktadır. Bu nedenle:
- Soruşturma aşamasında
- Kovuşturma aşamasında
öncelikle uzlaştırma prosedürü uygulanır. Uzlaşma sağlanamazsa yargılamaya devam edilir.
Görevli Mahkeme
Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçunda görevli mahkeme:
➡️ Asliye Ceza Mahkemesidir.
